18 quy tắc của Richard Rhodes nhà đầu tư chứng khoán cần nắm vững

18 quy tắc giao dịch vàng của Richard Rhodes là bộ nguyên tắc đầu tư được đúc kết từ hàng thập kỷ kinh nghiệm giao dịch, giúp nhà đầu tư tối đa hóa lợi nhuận và quản trị rủi ro hiệu quả trên thị trường chứng khoán.

Richard Rhodes là ai?

Richard Rhodes là Chủ tịch và nhà sáng lập Rhodes Capital Management cùng Rhodes Trading Group. Ông là tác giả của nhiều bài viết phân tích và chia sẻ kinh nghiệm giao dịch trên Investing.com.

Richard Rhodes chia sẻ về nguồn gốc các quy tắc: "Tôi phải thừa nhận rằng tôi không đủ thông minh để nghĩ ra những quy tắc giao dịch đơn giản đến mức nực cười này. Một nhà giao dịch tuyệt vời đã đưa chúng cho tôi cách đây 15 năm. Sự thật là chúng hoạt động rất tốt và hiệu quả."

Kinh nghiệm đúc kết cả thập kỷ giao dịch cho thấy phương pháp đơn giản đem lại hiệu quả giao dịch cao. Việc áp dụng quá nhiều chỉ báo dao động (Stochastics) phức tạp như đường trung bình động có trọng số tuyến tính, kỹ thuật làm mịn, số Fibonacci thường gây bối rối cho nhà đầu tư khi đưa ra quyết định.

18 quy tắc giao dịch vàng của Richard Rhodes

Quy tắc 1: Giao dịch thuận xu hướng trong thị trường tăng giá

Trong thị trường tăng giá, nhà đầu tư chỉ nên mở vị thế mua hoặc đứng ngoài quan sát. Không mở vị thế (không mua, không bán) cũng được coi là một vị thế giao dịch.

Nhiều nhà đầu tư mắc sai lầm khi bán ngay trong đợt phục hồi đầu tiên của mỗi đợt tăng giá với lý do "thị trường đã đi quá xa, quá nhanh". Hành động này khiến họ mất cơ hội hưởng khoản lợi nhuận đáng lẽ có được khi chờ cổ phiếu tích lũy tới mức triển vọng ban đầu.

Quy tắc 2: Mua cổ phiếu mạnh, bán cổ phiếu yếu

Nhà đầu tư chuyên nghiệp mua vì giá đã tăng, trong khi nhà đầu tư nghiệp dư tiếp tục mua khi giá đã giảm. Quy tắc sống còn trong giao dịch là "mua cao hơn và bán cao hơn" thay vì "mua thấp, bán cao".

Khi so sánh các cổ phiếu trong cùng một nhóm ngành, nhà đầu tư chỉ nên mua cổ phiếu mạnh nhất và bán cổ phiếu yếu nhất. Sức mạnh giá (price momentum) là tín hiệu quan trọng để xác định cổ phiếu tiềm năng.

Quy tắc 3: Chuẩn bị kỹ lưỡng trước mỗi giao dịch

Khi thực hiện một giao dịch, nhà đầu tư cần chuẩn bị tâm thế như thể giao dịch này có tiềm năng trở thành giao dịch lớn nhất trong năm. Không tham gia giao dịch cho đến khi đã suy nghĩ kỹ càng, thiết lập chiến lược thêm vào vị thế và chuẩn bị kế hoạch dự phòng để thoát khỏi giao dịch.

Quy tắc 4: Mua thêm khi điều chỉnh nhỏ ngược xu hướng chính

Trong thị trường tăng giá, nhà đầu tư nên thêm vào giao dịch khi có những điều chỉnh nhỏ trở lại mức hỗ trợ. Trong thị trường giá xuống, nhà đầu tư nên tiến hành giao dịch bán tại các đợt điều chỉnh vào mức kháng cự.

Sử dụng mức hiệu chỉnh 33-50% của chuyển động trước đó hoặc đường trung bình động phù hợp làm điểm đầu tiên để thêm vào vị thế.

Quy tắc 5: Kiên nhẫn chờ đợi điểm vào lệnh

Khi một giao dịch bị bỏ lỡ, nhà đầu tư cần đợi sự điều chỉnh xảy ra trước khi bắt đầu giao dịch mới. Việc đuổi theo giá (chase the price) thường dẫn đến điểm vào bất lợi và gia tăng rủi ro.

Quy tắc 6: Kiên nhẫn cho giao dịch phát triển

Sau khi thực hiện bất kỳ giao dịch nào, nhà đầu tư cần dành thời gian cho cổ phiếu phát triển và tạo ra lợi nhuận kỳ vọng. Giao dịch quá thường xuyên (overtrading) làm giảm hiệu suất đầu tư do chi phí giao dịch và quyết định cảm tính.

Quy tắc 7: Để lợi nhuận chạy (Let profits run)

Câu nói "Chốt lời không bao giờ sai" là lời khuyên vô giá trị nhất trong giao dịch. Thu lợi nhuận nhỏ là cách chắc chắn nhất dẫn đến thua lỗ tổng thể, vì lợi nhuận nhỏ không bao giờ phát triển được thành lợi nhuận lớn.

Tiền trong giao dịch được tạo ra từ 1, 2 hoặc 3 giao dịch lớn phát triển mỗi năm. Nhà đầu tư cần phát triển khả năng kiên nhẫn ở lại với các giao dịch chiến thắng để cho phép chúng phát triển lớn mạnh.

Quy tắc 8: Kiên nhẫn để thị trường xác nhận giá trị

Sau khi thực hiện giao dịch, nhà đầu tư cần cho thị trường thời gian để cách ly khỏi những thông tin nhiễu bên ngoài. Dành thời gian để người khác nhận ra giá trị của những gì nhà đầu tư đã phát hiện sớm hơn.

Quy tắc 9: Cắt lỗ nhanh và nhỏ (Cut losses short)

Khác với 4 quy tắc kiên nhẫn trước đó, nhà đầu tư cần mất kiên nhẫn với các giao dịch thua lỗ. Lỗ nhỏ và lỗ nhanh là khoản lỗ tốt nhất. Việc thua lỗ tiền bạc không quan trọng bằng vốn liếng tinh thần bị tiêu hao khi ngồi giữ giao dịch thua.

Quy tắc 10: Không bao giờ trung bình giá xuống (Never average down)

Trong bất kỳ điều kiện nào, nhà đầu tư không được thêm vào giao dịch đang thua lỗ hoặc "trung bình giá" vào một vị thế thua.

Nguyên tắc bất di bất dịch: Mỗi giá mua mới phải cao hơn giá mua trước đó khi đang mua. Mỗi giá bán mới phải thấp hơn giá bán trước đó khi đang bán. Quy tắc này cần được tuân thủ nghiêm ngặt.

Quy tắc 11: Làm nhiều hơn những gì hiệu quả

Mỗi ngày, nhà đầu tư cần xem xét các vị trí khác nhau đang nắm giữ và thực hiện 2 hành động: thêm vào giao dịch có lợi nhuận cao nhất và đồng thời cắt giảm giao dịch không có lãi hoặc đang hiển thị lợi nhuận nhỏ nhất.

Quy tắc 12: Kết hợp phân tích kỹ thuật và cơ bản

Không giao dịch cho đến khi cả 2 yếu tố kỹ thuật và cơ bản cho tín hiệu mua/bán đồng thuận. Khi các quy tắc kỹ thuật đơn giản và phân tích cơ bản chạy song song, nhà đầu tư có thể hành động một cách chắc chắn và kiên nhẫn chờ đợi.

Quy tắc 13: Nghỉ ngơi sau thua lỗ nặng

Khi bị lỗ nặng ăn vào vốn, nhà đầu tư cần đóng tất cả các giao dịch và ngừng giao dịch trong vài ngày. Tâm trí có thể chơi trò chơi với chính nó sau những mất mát nhanh chóng. Sự thôi thúc "lấy lại tiền" (revenge trading) có thể cực đoan và cần được kiểm soát.

Quy tắc 14: Giao dịch lớn hơn khi đang thắng

Khi tất cả các giao dịch đều có lãi, nhà đầu tư nên giao dịch mạnh mẽ và giao dịch lớn hơn. Tận dụng những khoảng thời gian đáng kinh ngạc khi thị trường đang thuận lợi. Nguyên tắc "Think big, get rich" (Nghĩ lớn làm giàu) được áp dụng trong giai đoạn này.

Quy tắc 15: Chỉ thêm tối đa 1/4 đến 1/2 vị thế hiện có

Khi thêm vào một giao dịch, nhà đầu tư chỉ nên thêm tối đa 1/4 đến 1/2 số lượng hiện có. Ví dụ: nếu đang nắm giữ 400 cổ phiếu, tại thời điểm tiếp theo chỉ thêm không quá 100 hoặc 200 cổ phiếu.

Cách làm này di chuyển giá trung bình của các khoản nắm giữ ít hơn một nửa quãng đường đã di chuyển, cho phép chịu được điều chỉnh 50% mà không chạm vào giá trung bình.

Quy tắc 16: Chiến đấu cùng phe chiến thắng

Nhà đầu tư cần suy nghĩ như một chiến binh du kích: chiến đấu ở phía thị trường đang chiến thắng, không lãng phí thời gian và vốn liếng vào những nỗ lực vô ích để đạt được danh tiếng bằng cách mua mức thấp hoặc bán mức cao.

Nhiệm vụ của nhà đầu tư là kiếm được lợi nhuận bằng cách chiến đấu bên cạnh các lực lượng chiến thắng. Nếu không bên nào chiến thắng, không cần phải chiến đấu gì cả (đứng ngoài thị trường).

Quy tắc 17: Đỉnh ồn ào, đáy yên tĩnh

Thị trường hình thành đỉnh trong ồn ào và hình thành đáy trong điều kiện yên tĩnh. Nhà đầu tư cần nhận biết tâm lý đám đông: khi mọi người đều hưng phấn và bàn tán về thị trường, đó thường là dấu hiệu của đỉnh. Khi không ai quan tâm đến thị trường, đó thường là thời điểm tạo đáy.

Quy tắc 18: Quy tắc 90/10 về thời gian và biến động giá

Khoảng 10% thời gian cuối cùng của một đợt tăng giá thường bao gồm 50% biến động giá trở lên. Ngược lại, 50% đầu tiên của biến động giá chiếm 90% thời gian, đòi hỏi nhiều sự kiên nhẫn hơn và khó giao dịch hơn so với 50% cuối cùng.

Điều này giải thích tại sao nhà đầu tư kiên nhẫn thường thu được lợi nhuận lớn trong giai đoạn cuối của xu hướng, khi giá di chuyển nhanh và mạnh nhất.

>> Xem thêm: Cách chọn cổ phiếu tốt theo nhà sáng lập trường phái đầu tư giá trị Benjamin Graham

Kết luận

Áp dụng 18 quy tắc giao dịch vàng của Richard Rhodes đòi hỏi nhà đầu tư có một nền tảng giao dịch ổn định, phí giao dịch cạnh tranh và công cụ hỗ trợ phân tích chuyên nghiệp.

Công ty Cổ phần Chứng khoán DSC (mã cổ phiếu: DSC) cung cấp giải pháp đầu tư toàn diện cho nhà đầu tư muốn thực hành các nguyên tắc giao dịch bài bản:

• Mở tài khoản chứng khoán online qua eKYC chỉ trong 5 phút, không cần đến quầy giao dịch
• Giao dịch ký quỹ (Margin) với hạn mức linh hoạt, giúp tối ưu hóa sức mua khi thị trường thuận lợi (Quy tắc 14)
• Ứng trước tiền bán ngay sau khi khớp lệnh, tăng tính linh hoạt trong quản lý dòng tiền
• App DSC Trading trên iOS và Android với giao diện trực quan, đặt lệnh nhanh chóng
• Đội ngũ tư vấn chuyên nghiệp hỗ trợ nhà đầu tư xây dựng chiến lược phù hợp

Mở tài khoản chứng khoán DSC ngay hôm nay để bắt đầu áp dụng các quy tắc giao dịch vàng và đồng hành cùng thành công trên thị trường chứng khoán Việt Nam.